|
کابل فردا آفتابی
قندهار فردا آفتابی
هرات فردا آفتابی
مزارشريف فردا آفتابی
غزنی فردا احتمال بارندگی
جلال آباد فردا ابر پراکنده
باميان فردا آفتابی
زرنج فردا آفتابی
ميمنه فردا آفتابی
مهمترین برنامه ها
کليد گروپ
مسئولیت خطیر و ارزش اقتصادی انتقال گاز تركمنستان
تهيه شده توسط محمد رضا گلكوهیيكشنبه 05 جدي 1389 ساعت 11:38
امضای موافقتنامهٔ انتقال گاز، موسوم به تاپی از تركمنستان به پاكستان و هند از طریق خاك افغانستان، امیدواریهای زیادی را میان مردم خلق نموده است.
این موافقتنامه به تاریخ 11 دسمبر سال جاری میلادی، میان رؤسای جمهور افغانستان، ترکمنستان، پاکستان و وزیر نفت و انرژی هند در عشق آباد، پایتخت ترکمنستان به امضا رسید.
این خط لوله از منطقهٔ دولت آباد تركمنستان آغاز و منطقهٔ ترانزیتی در افغانستان را در نواحی غربی كشور میپیماید. مسیر ترانزیتی این خط لوله عمدتاً ولایتهای هرات، هلمند و کندهار را احتوا خواهد كرد كه با عبور از این سه ولایت به بلوچستان پاكستان و هند، میرسد. طول عمومی این خط لوله، 1680 کیلومتر است و سالانه 30 ملیارد مترمکعب گاز از این لوله انتقال مییابد.
قرار است كار انتقال گاز از تركمنستان به پاكستان و هند از سال 2012 آغاز و تا سال 2014 به انجام برسد. پروژهٔ تمدید خط لوله گاز که قرارداد ابتدایی آن در سال ٢٠٠٢ میان کشورهاى یاد شده به امضا رسیده است، ترکمنستان به حیث فروشنده، پاکستان به حیث خریدار و افغانستان به حیث کشور ترانزیتى، عمل میكنند.
با انجام این پروژه، افغانستان علاوه بر كسب سالانه حدود 5 ملیارد متر مکعب گاز رایگان، میتواند سالانه 300 ملیون دالر، حق العبور خط لوله گاز را نیز دریافت نماید. همچنان با اجرایی شدن این پروژه حدود 10 هزار افغان اشتغال مییابند. عبور این لوله از خاک افغانستان که 900 کیلومتر را در بر میگیرد، برای افغانها بسیار مهم و ارزنده تلقی میگردد.
این پروژهٔ اقتصادی، دو دهه است كه در میدان نزاع اقتصادی و سیاسی كشورهای ذیدخل قرار دارد.
به باور كارشناسان امور، سعی و تلاش تركمنستان در اكتشاف مواد گازی اش در سالهای اخیر، نقش اقتصادی این كشور را در منطقه پررنگتر نموده و باعث شد تا این كشور در این قرارداد با گذشت دو دهه و جنجالهای سیاسی زیاد برنده گردد.
داد نورانی، آگاه امور سیاسی و اقتصادی در تحلیل این مسئله میگوید: "با اینکه در گذشته روسیه با 43 و نیم تریلیون متر مکعب گاز، قطر با 27 تریلیون مترمکعب، ایران با 14 تریلیون متر مکعب و ترکمنستان با 8 و نیم تریلیون متر مکعب گاز مقامهای اول تا چهارم را داشتد، اما اکتشافاتی که اخیراً در ترکمنستان صورت گرفته، این کشور تنها در یک میدان گازی "یولاتان جنوبی" 21 تریلیون متر مکعب گاز در اختیار دارد."
کارشناسان امور در مورد ظرفیت این منبع انرژی معتقد اند که این منبع با وصف مصرف با حجم وسیع آن، میتواند برای مدت80 سال متوالی نیازمندیهای کشورهای آسیا، اروپا و امریکا را برآورده سازد.
به باور آقای نورانی "ترکمنستان علاوه بر این که از طریق این لوله، گازش را به پاکستان و هند میفروشد، تصمیم دارد که لولۀ دیگری را به اروپا بگستراند که سالانه ظرفیت انتقال 30 ملیارد متر مکعب گاز را داشته باشد."
با احداث پروژهٔ تمدید خط لوله از ترکمنستان که یکی از بزرگترین پروژهها به شمار میرود، نه تنها موجب رشد اقتصادی كشورهای ذیدخل خواهد شد؛ بلكه میتواند در آوردن ثبات در منطقه نیز كار ساز واقع گردد.
عبدالهادی ارغندیوال وزیر اقتصاد كشور، براهمیت اقتصادی این پروژه برای افغانستان تأكید نموده میگوید: "فواید این پروژه در افغانستان بی شمار خواهد بود. اضافه بر عواید اقتصادی، زمینههای اشتغال برای هزاران افغان را فراهم نموده و باعث تأمین ثبات در كشور میگردد."
علاوه از اینکه انتقال این لوله گاز نقش اقتصادی افغانستان را در منطقه پر رنگ میسازد، از سوی دیگر نگرانیهایی نیز به خاطر تأمین امنیت این خط لوله و جود دارد كه حتی ترس آن میرود تا این پروژه به خاطر ناامنیهای موجود در كشور تحقق نیابد.
داد نورانی تحلیلگر مسایل سیاسی، ضمن تأكید بر مسئله تأمین امنیت مسیر انتقال خط لوله، دخالت ایران در خصوص ناامنی منطقه را به دلیل رقابت بر سر این پروژه دور از احتمال نمی داند. وی میگوید: "ایران تلاش دارد تا مناطق غربی افغانستان را هرچه بیشتر ناامن سازد. به مخالفان افغانستان در این مناطق ماین و سلاح میدهد. كوشش ایران بر این است تا اینگونه جلوه دهد كه افغانستان محل مناسبی برای انتقال گاز تركمنستان نیست تا ایران به عنوان جایگزین برای انتقال این لوله مطرح شود، اما به دلیل راه دشوار و هزینهٔ زیاد این امر ممكن نخواهد شد."
از پانزده سال بدین سو، در مورد این پروژه صحبت میشود كه تا كنون میان وزراى معادن پاکستان، افغانستان و ترکمنستان در مورد این پروژه 10 بار نشست صورت گرفته و در این اواخر هندوستان نیز در این پروژه یکجا گردیده است.
اما بهره برداری از این پروژه زمانی نصیب افغانستان خواهد شد كه بتواند در خصوص تأمین امنیت، ماموریت خویش را آنگونه كه لازم است انجام دهد. رئیس جمهور كرزی در زمان امضای این توافقنامه در خصوص تأمین امنیت اطمینان داده و خود را متعهد به انجام این مسئولیت نمود.
